CIS – stowarzyszenia, fundacje, wolontariat, praca społeczna

Stowarzyszenie jest organizacją społeczną – zrzeszeniem osób mających wspólne cele lub zainteresowania. W Polsce prawo zrzeszania się zostało zagwarantowane konstytucyjnie oraz ustawą z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach.
Partie polityczne, komitety wyborcze, związki wyznaniowe, organizacje pracodawców, związki zawodowe oraz związki rzemieślnicze są specjalnymi odmianami stowarzyszeń o odmiennych celach działania. Cechą wspólna wszystkich tych organizacji jest działalność niezarobkowa.
Stowarzyszenie rejestrowe posiada osobowość prawną, może przyjmować w poczet swoich członków osoby prawne, korzystać z ofiarności publicznej i przyjmować dotację od organów władzy państwowej i innych instytucji.

Majątek stowarzyszenia rejestrowego powstaje ze składek członkowskich, darowizn, spadków, zapisów, dochodów z własnej działalności, dochodów z majątku stowarzyszenia oraz ofiarności publicznej. Do prawnego utworzenia tej formy stowarzyszenia wymagana jest rejestracja w KRS oraz zapisy statutowe regulujące jego działalność.
Stowarzyszenie zwykłe ma natomiast charakter uproszczony i nie posiada osobowości prawnej, a postawą jego działalności jest regulamin.

Ta forma stowarzyszenia nie może prowadzić działalności gospodarczej ani przyjmować darowizn, spadków, zapisów oraz otrzymywać dotacji, a także korzystać z ofiarności publicznej. Źródłem finansowania działalności stowarzyszenia zwykłego są wyłącznie składki członkowskie.

Stowarzyszenia zwykłe nie otrzymują również dotacji unijnych ze względu na brak posiadania osobowości prawnej. Mogą natomiast ubiegać się o nie wspólnie z innymi podmiotami w ramach tzw. partnerstwa.

Jest rodzajem działalności, która nie posiada cech zarobkowych działalności gospodarczej. Odpłatnie prowadzona może być jedynie gdy przychód służy wyłącznie prowadzeniu tej działalności. Wytyczać jej działalność można w oparciu o przepisy ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie.

Wymienione niżej organizacje są uprawnione do prowadzenia działalności pożytku publicznego:

- organizacje pozarządowe
- jednostki prawne i organizacyjne działające na podstawie na podstawie przepisów o stosunku państwa do kościoła
- stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego
- spółdzielnie socjalne
- kluby sportowe, spółki z o.o. i akcyjne, które nie działają w celu osiągnięcia zysków
Działalność pożytku publicznego może być prowadzona w bardzo wielu różnych dziedzinach np.:
- pomoc rodzinom i osobom w trudnej sytuacji życiowej oraz wyrównywanie szans
- działalność na rzecz integracji zawodowej i społecznej osób zagrożonych wykluczeniem
- działalność charytatywna
- działalność na rzecz osób niepełnosprawnych
- na rzecz równych praw kobiet i mężczyzn
- na rzecz osób w wieku emerytalnym
- wypoczynku dzieci i młodzieży
- wspierania i upowszechniania kultury fizycznej
- turystyki i krajoznawstwa
- porządku i bezpieczeństwa publicznego oraz obronności państwa, ratownictwa i ochrony ludności
- pomocy ofiarom katastrof, klęsk żywiołowych, konfliktów zbrojnych w kraju i za granicą
- działalność na rzecz integracji europejskiej oraz rozwijania współpracy między narodami
- pomoc Polonii i Polakom poza granicami kraju
- działalność na rzecz rodziny, macierzyństwa, rodzicielstwa oraz praw dziecka
- przeciwdziałania patologiom społecznym i uzależnieniom